Posts

Showing posts from September, 2021

पर्युषण पर्व

Image
पर्युषण पर्व अलोक अर्जुन अलका पवार जैन धर्मातील एक महत्वाचा कालावधी म्हणजे पर्युषण पर्व. हिंदू धर्मातील गणेशोत्सवासोबत चालू झालेला काळ म्हणजे पर्युषण पर्व. जैन धर्म 'अहिंसा परमो धर्म' या धर्तीवर उदयास आला आहे. याचीच शिकवण प्रत्येक जैन बांधवांमध्ये रुजू व्हावी म्हणून बरेच जैन साधू आणि साध्वी संपूर्ण वर्षभर प्रयत्न करतात. पावसाळा सोडला तर ते अगदी एका ठिकाणाहून दुसरीकडे अनवाणी चालत जातात. पावसाळ्यात नवीन जीवांची निर्मिती होत असते. त्यामुळे आपल्या पायाखाली चुकूनही कोणत्या जीवाला हानी पोहोचू नये या यामागचा पवित्र उद्देश. जैन साधू आणि साध्वी धर्मातील शिकवण आणि समाज प्रबोधन अगदी उत्तम रित्या पार पाडतात. चातुर्मास म्हणजेच पावसाळ्यातील चार महीने. मग त्या दिवसांत एकाच जागी बसून देखील कर्तव्य पालन करता येतील म्हणून एक जागी मुक्काम करून धर्माची साधना करण्याचे पावसाळ्यातील हे चातुर्मासाचे हे दिवस. या दिवसांतील एक पर्वणी म्हणजे पर्युषण पर्व.  वर्षभरातील आपल्या कामाच्या व्यापाने आपल्याला जर धर्माचे अनुपालन करता आले नसेल तर सामान्य जैन नागरिक या पर्युषण पर्वात ही सर्व जबाबदारी पार पाडू शकतो. म...

हरितालिका

Image
हरितालिका प्रा. पवार अलोक अर्जुन अलका ही गोष्ट आहे एका प्रेमाची. ही गोष्ट आहे एका प्रेम विजयाची. अशा प्रेमाची जिथे एखाद्यावर मनापासून प्रेम केले तिथे त्याचे मन जिंकण्याची धमक दाखवली गेली. आणि सर्वात महत्वाचे म्हणजे ती धमक एका स्त्री कडून दाखविण्यात आली.  गोष्ट सुरू करण्याच्या आधी आपण सध्याच्या प्रेमी युगुलांचा विचार कसा सुरू आहे प्रेमात पडल्यावरच्या भावना किंवा एक सोडला की दुसरा मग तिसरा या कल्पना इथे सहज रुजतात आणि हर जनम साथ तेरा मेरा उडन छु होते. याच धर्ती वर ही हरतालिका मातेची कथा. हिमालय पर्वताची कन्या म्हणजे देवी पार्वती मोठी झाली होती. आपली मुलगी मोठी झाली की प्रत्येक पिता तिच्यासाठी योग्य वर शोधण्यास सुरवात करतो जेणेकरून लग्न करून तिला सासरी पाठवले की तो पिता कर्तव्यमुक्त होतो. पार्वती उपवर झाली होती. हिमालयाच्या मनात योग्य वर कोण हा विचार आल्यावर भगवान विष्णू हे पार्वतीसाठी वर असावेत ही इच्छा त्यांनी व्यक्त केली. मात्र पार्वतीने हे असे कोणतेही विचार ऐकण्याच्या आधीच महादेवांना बघता क्षणी वरण्याची इच्छा मनात आणली होती. त्यामुळे कितीही उत्कृष्ट वर तिच्यासमोर आणला तरीही तिचे म...